Սպիտակ տունը պառակտված է Իրանի հարցում

Սպիտակ տունը պառակտված է Իրանի հարցում

Հոդվածի առանցքում

  • Կոշտ քաղաքականության կողմնակից պետքարտուղար Մայք Պոմպեոն և ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Ջոն Բոլթոնը արդեն որոշ ժամանակ է, ինչ ԱՄՆ-ին մղում են դեպի հակամարտության: Երկու գործիչները Իրանում ռեժիմի փոփոխության վաղեմի ջատագովներն են, և ինչպես The Washington Post- ը անցյալ շաբաթ հայտնել էր, դե, են Թեհրանի դեմ պատժամիջոցների պարագայում արտոնություններ տրամադրելուն:

Ուշադրությանն արժանի

Թրամփի վարչակազմում պառակտումը անհեթեթ քաղաքականության է բերում, ասում են նախկին պաշտոնյաներն ու փորձագետները:

Անցած շաբաթ նախագահ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմը պատժամիջոցներ է կիրառել Իրանի արտգործնախարար Մոհամմադ Ջավադ Զարիֆիի նկատմամբ, ինչը խիստ անսովոր քայլ էր, որն արդյունավետորեն մեկուսացնում է երկրի բարձրագույն դիվանագետին, երբ ԱՄՆ-ը և Իրանը չափազանց մոտ են բաց ռազմական հակամարտության:

Որպես ԱՄՆ-ի շահերը խթանելու և Իրանի հետ հարաբերությունները դիվանագիտորեն կարգավորելու պարագայում ՝ վերլուծաբանները նշում են, որ Զարիֆի նկատմամբ պատժամիջոցները անարդյունավետ են:

«Սա հիմարություն է», – ասում է Ջարեթ Բլանկը՝ Կարնեգիի հիմնադրամի միջազգային խաղաղության ավագ գիտաշխատող և Օբամայի վարչակազմի նախկին պաշտոնյա: «Եթե Թրամփը ցանկանում է խոսել, ինչպես պնդում է նա, ապա պետք է խոսի Իրանի ընտրյալ ներկայացուցչի հետ»:

Իհարկե, եթե Թրամփը չի ցանկանում խոսել, ապա Զարիֆի դեմ պատժամիջոցները կատարյալ իմաստ ունեն: Դրանք միջոց են այն տարբերակում, որով ռազմական բախումը մնում է միակ տարբերակ: «Դժվար է դուռը բացել դիվանագիտության համար, երբ պատժամիջոցներ ես սահմանում դիվանագետի նկատմամբ», – ասում է Ուենդի Շերմանը, ով իրանական միջուկային համաձայնագրի՝ Օբամայի վարչակազմի կողմից գլխավոր բանակցողն էր:

ԱՄՆ-ը և Իրանը գտնվում են սադրանքների և սպառնալիքների ցիկլի մեջ, քանի որ Թրամփը ԱՄՆ-ը դուրս է բերել 2015 թ-ի միջուկային համաձայնագրից, որը զսպում էր իրանական միջուկային հնարավորությունները ՝ տնտեսական օգնության դիմաց: Այդ ժամանակվանից ի վեր ԱՄՆ-ը հետապնդում է պատժամիջոցների կիրառման և Իրանին դիմակայելու համար ռազմական ուժեր տեղակայելու ՝«առավելագույն ճնշում» գործողությունների արշավը ՝ երկու երկրներին մղելով դեպի հակամարտություն, քանի որ Իրանը դառնում է ավելի ռազմատենչ պատասխան գործողությունների համար:

Արտաքին գործերի նախարարին պատժամիջոցներ սահմանելը ԱՄՆ-ի համար չափազանց հազվադեպ է, և այդպիսի պատժամիջոց  չկա Սիրիայի, Հյուսիսային Կորեայի կամ մի շարք այլ ավտորիտար կառավարությունների բարձրաստիճան դիվանագետների նկատմամբ: Պատժամիջոցները սահմանափակում են Զարիֆի մուտքը ԱՄՆ-ի ֆինանսական համակարգեր, բայց դրանք հիմնականում խորհրդանշական են և դժվար թե խանգարեն Զարիֆին, ով պնդում է, որ ԱՄՆ-ում չունի սեփականություն:

Այլընտրանքային բացատրությունն այն է, որ Թրամփի վարչակազմը պատժամիջոցներ է կիրառել Զարիֆի հանդեպ `շեղվելու մեկ այլ քաղաքական քայլից, որից նա վախենում էր, որ կարող է իրականում « թույլ »թվալ Իրանի համար: Միջուկային համաձայնագրից հրաժարվելը վերականգնում է ԱՄՆ-ի առավելագույն ճնշման արշավը, որը բազմիցս զսպել է համաձայնագրի նախորդ մասերը և կիրառել կոշտ պատժամիջոցներ Թեհրանի դեմ:

«Կասկած չկա, որ երկուսն էլ կապված են», – ասաց Շերմանը: «Լրատվամիջոցների լուսաբանումը, ըստ վարչակազմի ձևավորման, վերաբերում է Զարիֆին պատժամիջոցների ենթարկմանը, ոչ թե արտոնություններից հրաժարվելուն, ուստի վարչակազմը կարծես թե կոշտ է»:

Կոշտ քաղաքականության կողմնակից պետքարտուղար Մայք Պոմպեոն և ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Ջոն Բոլթոնը արդեն որոշ ժամանակ է, ինչ ԱՄՆ-ին մղում են դեպի հակամարտության: Երկու գործիչները Իրանում ռեժիմի փոփոխության վաղեմի ջատագովներն են, և ինչպես The Washington Post- ը անցյալ շաբաթ հայտնել էր, դե, են Թեհրանի դեմ պատժամիջոցների պարագայում արտոնություններ տրամադրելուն:

«Զարիֆին սև ցուցակաում ընդգրկելը և պատժամիջոցների համար արտոնություններ տրամադրելուց հրաժարվելը ուղղակի արտացոլում են քաոսային վիճակը ազգային անվտանգության ապարատում, որը մասնատված է Իրանի քաղաքականության պատճառով, ասում է Շերմանը: Նա նաև ասում է, որ Զարիֆի դեմ պատժամիջոցները նախատեսված են «կոշտ քաղաքականության կողմնակիցներին հանգստացնելու համար, որ պատերազմի տարբերակը մնում է սեղանի վրա»:

«Այս քայլը իսկապես ցուցադրում է վարչակազմի՝ Իրանի քաղաքականությունը», – ասում է Ալի Վեզը, Միջազգային ճգնաժամային խմբի հետազոտական ​​կենտրոնի Իրանի ծրագրի տնօրեն: «Մի կողմից այս վարչակազմը ձևացնում է, որ շահագրգռված է Իրանի հարցում դիվանագիտական լուծմանը, իսկ մյուս կողմից ՝ պատժամիջոցներ է կիրառում նրա գլխավոր դիվանագետի նկատմամբ»:

Հոդվածի բնօրինակն՝ այստեղ

Write a comment