Թուրքմենստանը մտահոգված չէ իր հարևանների հետ հարաբերություններով, և դա, անհանգստացնում է իր քաղաքացիներին

Թուրքմենստանը մտահոգված չէ իր հարևանների հետ հարաբերություններով, և դա, անհանգստացնում է իր քաղաքացիներին

Հոդվածի առանցքում

  • Վերջին ամիսներին Աֆղանստանի և Թուրքմենստանի սահմանին բախումների մասին հաճախակի հաղորդումներ են եղել: Եթե ի վերջո Աֆղանիստանի ճակատում գրանցվի առաջընթաց, ԱՄՆ-ի Աֆղանստան ներխուժումից մոտ 18 տարի անց, դա կօգնի Թուրքմենստանին իրականացնել իր նպատակները՝  կառուցելով հարավ-արևելյան գազամուղը: Նույնիսկ եթե Թուրքմենստանը մտահոգված չէ իր հարևանների հետ հարաբերություններով, դա, անշուշտ, անհանգստացնում է իր քաղաքացիներին:

Ուշադրությանն արժանի

 

Թուրքմենստանը փորձում է նոր ճանապարհներ բացել ինչպես բառացիորեն այնպես էլ փոխաբերական իմաստով `վերականգնելու իր փխրուն տնտեսությունը:

Նախագահի որդին` Սերդար Բերդիմուհամեդովը, հունվարի 24-ին, Աշխաբադ-Թուրքմենաբատ մայրուղու վրա ազդարարեց դրա մասին: Նա գործի դրեց իր հոր 10 քայլերից բաղկացած ծրագիրը, որպեսզի մասնավոր հատվածն ավելի մեծ դեր ունենա տնտեսության մեջ՝ ասելով. «Թուրքմենստանում մեծ է վստահությունը և աջակցությունը մասնավոր հատվածին, որը արագորեն զարգանում է»:

Նախագծի մասնավոր հատվածի բնույթը կասկածելի է: Ընկերությունը հատկացրել է 2,3 միլիարդ դոլարի պայմանագիր 640 կիլոմետրանոց ճանապարհի շինարարության համար, որը կոչվում է Թուրքմենստան Ավթոբան և, կարծես, հարմարեցված է այս նախագծին: Ավտոմայրուղին, որի հաշվարկն է մեկ կիլոմետրի դիմաց 3.6 միլիոն դոլար, նմանեցվում է փող տպելու արտոնությանը:

Թուրքմենստանի Awtoban- ը երկրի արդյունաբերողների և գործարարների միության կազմում է, որը միայն անվանմամբ է անջատ պետությունից: Այս բիզնես-լոբինգ խմբի վերջին օրինակն ընդգրկում է նախկին իշխանության ներկայացուցչին, որը պատրաստում է հայտնի միջազգային բրենդերի հետ մրցող մաքուր շոկոլադներ:

Լոբբիստական ​​խմբի մյուս պարտականությունները տարածվում են հարևանների հետ առևտրի առաջխաղացմանը: Հունվարի 26-ին ադրբեջանական «Trend» լրատվական գործակալությունը հաղորդել է, որ միությունը կստեղծի թուրքմենական ուզբեկական գործարար խորհուրդ: Այս որոշումը ընդունվել է կառավարության կողմից:

Թուրքմենաբատը գտնվում է հենց այդ ողջ սահմանի հատվածում, ուստի Թուրքմենստանի Ավթոբանի կողմից կառուցված մայրուղին կարող է օգնել միության նպատակներին՝ նպաստելու երկկողմ առևտրին: Թուրքմենստանն ու Ուզբեկստանը բազմիցս հնչեցրել են վերջին երեք տարվա ընթացքում առևտրի բարելավման մասին հայտարարություններ: Այնուամենայնիվ, երկկողմ ապրանքաշրջանառությունը կազմել է ընդամենը $ 213 մլն անցած տարի: Նպատակ կա 2020 թ-ին հասնել մինչև $ 500 մլն:

Հարավում իրավիճակն ավելի վատ է: Արտաքին գործերի փոխնախարար Վեփա Հաջիևի գլխավորած պատվիրակությունը մեկնել է Իրան, սակայն հավանաբար հանդիպումները մտել են փակուղի: Թեհրանի արտաքին գործերի նախարար Մոհամմադ Ջավադ Զարիֆը, ըստ երևույթին, դադարեցրեց բանակցությունները, բայց դա, ամենայն հավանականությամբ, ավելի շատ կապված էր բնական գազի չվճարված պարտավորությունների վերաբերյալ շարունակվող վիճաբանության, քան նոր բիզնեսի հեռանկարների հետ: Վերջին 10 ամիսների ընթացքում Թուրքմենստանը Իրան է արտահանել ընդամենը 7 մլն դոլարի ապրանքատեսակ, հաղորդում են իրանական ԶԼՄ-ները:

«Ազատություն» ռադիոկայանի թուրքմենական ծառայության հաղորդմամբ, հունվարի 25-ին սկսված թուրքմեն ուսանողների 12-օրյա արձակուրդների ժամանակ իշխանությունները արգելել են երիտասարդներին այդ ժամանակահատվածում օգտվել ցանկացած մասնավոր տաքսիից կամ ավտոբուսներից: Փոխարենը նրանք պետք է օգտագործեն միայն հասարակական փոխադրամիջոցներ:

Դա միակ սխեման չէ սակայն: Պետական ​​շուկաները ենթադրաբար ստիպում են սպառողներին գնել լրացուցիչ ապրանքներ, եթե նրանք ցանկանում են գնել առաջին պահանջարկի բարձրորակ ապրանքներ, ինչպիսիք են ձու, բանան և արևածաղկի ձեթ: Միևնույն ժամանակ, պետության ծախսերը շարունակում է նվազել ծանոթ ճանապարհով:

Bellingcat  հետազոտող կայքը բացահայտել է հունվարի 25-ի զեկույցում պետական ​​ծախսերի վերաբերյալ լրացուցիչ մանրամասներ: 2000-2017 թվականներին Աշխաբադը Եվրամիության անդամ պետություններից գնել է 340 մլն եվրո (388 մլն դոլար) արժողությամբ զենք: Իտալիային է բաժին հասել գնումների 76%: Աշխաբադի ձեռքբերումները իտալական զենք արտադրող Fabbrica d’Armi Pietro Beretta- ից ներառում են տարբեր զինատեսակներ՝ ատրճանակներից մինչև նռնականետեր:

Կառավարությունը այս զենք-զինամթերքի գնումները, պարզապես համարում է պատահականություն և հերքում, որ երկիրը ունի անվտանգության հետ կապված հստակ և կոնկրետ մտահոգություններ: Այնուամենայնիվ, շարունակում են առաջ գալ նոր զեկույցներ ռեզերվիստների մոբիլիզացիայի վերաբերյալ: Վերջին ամիսներին Աֆղանստանի և Թուրքմենստանի սահմանին բախումների մասին հաճախակի հաղորդումներ են եղել: Եթե ի վերջո Աֆղանիստանի ճակատում գրանցվի առաջընթաց, ԱՄՆ-ի Աֆղանստան ներխուժումից մոտ 18 տարի անց, դա կօգնի Թուրքմենստանին իրականացնել իր նպատակները՝  կառուցելով հարավ-արևելյան գազամուղը:

Նույնիսկ եթե Թուրքմենստանը մտահոգված չէ իր հարևանների հետ հարաբերություններով, դա, անշուշտ, անհանգստացնում է իր քաղաքացիներին: Ազատլիքն ասում է, որ անցյալ տարվա դեկտեմբերին ձերբակալվել և 24 ժամ շարունակ հարցաքննվել է Թուրքիայից Աշխաբադ վերադարձող Թուրքմենստանի քաղաքացին, ով իր հետ ունեցել է Ղուրան: Կնոջ դժբախտությունը շարունակվեց իր հայրենի Լեբափ գավառում, որտեղ նրան ևս հարցաքննել էին տեղական իրավապահ մարմինների աշխատակիցները: Ի վերջո, երբ նա կրկին փորձեց թռչել Աշխաբադի օդանավակայանից, նրան թույլ չտվեցին դա անել:

Վիեննայում գտնվող Chronicles of Turkmenistan-ը պնդում է, որ կառավարությունը շարունակական արշավ է սկսել մորուքների դեմ, որոնք դիտարկվում են որպես ավելորդ իսլամական բարեպաշտության ցուցադրություն: Ոստիկանությունը, ըստ երևույթին, բռնի կերպով ստիպում է սափրվել Աշգաբադի 40-ց ցածր բնակիչներին: Սա մահմեդականների դավանանքի վիրավորանք է կամ պարզապես մեկ այլ միջոց կաառք ստանալու համար: Գոյություն ունի կաշառքի շուկայական գին մոտավորապես 100 մանաթ կամ գրեթե 5 դոլար:

Թուրքմենստանը սահմանափակել է կրոնական ազատության սահմանները: «18-րդ ֆորում» կրոնական ազատույունների վերաբերյալ կազմակերպությունը հունվարի 22-ին հաղորդում  է, որ 18-ամյա Թուրքմենստանի քաղաքացին ազատազրկվել է հարկադիր զինվորական ծառայությունից հրաժարվելու պատճառաբանությամբ, ինչը անհամատեղելի է Եհովայի վկաների հավատքի հետ: Կազմակերպության տվյալներով, երիտասարդը Եհովայի վկաներից 11-րդն է, ով բանտարկվել է նույն պատճառաբանությամբ:

Թուրքմենստանը, թվում է, գլուխ է բարձրացնում նաև ազգամիջյան ճնշումները: Ռադիո Ազատլիքը հունվարի 25-ին հրապարակել է 32-ամյա Ռուստամ Յուսուպովի մասին տեսանյութը տեսահոլովակը, ով օգնություն է խնդրել `Թուրքիայից Թուրքմենստան արտաքսումից խուսափելու համար: Թուրքիայի Սահմանադրական դատարանը հայտնել է, որ Յուսուպովի ապաստանի կարգավիճակը հետ է կանչվել, որի արդյունքում նա պետք է արտաքսվի իր հայրենի Թուրքմենստան:

Հոդվածի բնօրինակն՝ այստեղ

 

Write a comment