ԱՄՀ. Հայաստանի բանկային համակարգը կայուն է, բայց դոլարիզացիան շարունակում է մնալ խնդիր

ԱՄՀ. Հայաստանի բանկային համակարգը կայուն է, բայց դոլարիզացիան շարունակում է մնալ խնդիր

Հոդվածի առանցքում

  • Արժույթի միջազգային հիմնադրամը (ԱՄՀ) Հայաստանին ասել է, որ երկրի ֆինանսական համակարգը մնում է խոցելի ` դոլարիզացիայի բարձր մակարդակի և արտարժույթով լիկվիդայնության անբավարար մակարդակի պատճառով:

Ուշադրությանն արժանի

Ֆինանսական համակարգի կայունության գնահատման (FSSA) վերջին զեկույցի քննարկմանը բանկի խորհուրդը նշել է, որ երկրի ֆինանսական համակարգը 2012 թ. Ֆինանսական հատվածի գնահատման ծրագրի (FSAP) իրականացումից ի վեր ընդլայնվել է, և երկրի մակրոտնտեսական ցուցանիշները բավարար են, իսկ ֆինանսական համակարգը կայուն: Հայաստանի բանկային հատվածը ցնցվեց 2014 թ. տնտեսական զարգացման դանդաղեցման արդյունքում, որին օգնության հասավ բաժնետերերի լրացուցիչ կապիտալի ավելացումը, մի շարք միավորումներ, ինչպես նաև կարգավորումների ու վերահսկողության բարելավումները: Ներկայումս ֆինանսական առողջացման ցուցանիշները բարելավվում են: Բոլոր բանկերը բավարարում են կապիտալի նվազագույն պահանջին՝ 12 տոկոսին: Բանկի եկամտաբերությունն աստիճանաբար վերականգնվել է, թեև այն դեռևս նախաճգնաժամային մակարդակից ցածր է: Հաշվետու ժամանակահատվածում չվճարված վարկերը նվազել են, որոնցից զգալի մասն է ծածկվում դրույթներով, չնայած այն հանգամանքին, որ ստանդարտների գործակիցները դեռևս բարձր են մի քանի բանկերում:

Այնուամենայնիվ, Հայաստանի՝ փոքր շուկա ունեցող սակայն զգալիորեն դոլարիզացված բաց տնտեսությունը զգայուն է արտաքին ցնցումների հանդեպ: Այս ֆոնի վրա Հայաստանի ֆինանսական համակարգը համեմատաբար մակերեսային է, ուր գերակշռում են բանկերը: Բանկային ոլորտի ակտիվները հավասար են ՀՆԱի 78 տոկոսի, իսկ օտարերկրյա բանկերի դուստր ընկերությունները կազմում են բանկային ակտիվների զգալի մասը: Կորպորատիվ շուկաները նվազ են, և արտաքին ֆինանսավորումը երկարաժամկետ ֆինանսավորուման համար կարևոր է՝ հաշվի առնելով փոքր ներդրումային բազան: Ինչպես ցույց են տալիս սթրեսթեստերը, դոլարիզացիայի բարձր աստիճանով ռիսկերը նշանակալի են, ներառյալ արտաքին վտանգի դեպքում արտարժույթով վարկային ռիսկերը և սահմանափակ իրացվելիությունը:

2012 թ.-ի ֆինանսական հատվածի գնահատման ծրագրի կատարումից ի վեր ՀՀ ԿԲն առաջընթաց է գրանցել Հայաստանի ֆինանսական համակարգի ամրապնդման գործում: ԿԲն միջոցներ է ձեռնարկել դոլարիզացիայի ռիսկերը մեղմելու համար: Բարձր ռիսկային կշիռները և պահուստները պարտադրված էին դոլարի ակտիվների հարցում, որոնք չկատարելու համար վարկի ռիսկերը կլանեցին պարտքերը: 2012 թվականին ներդրվել է իրացվելիության պահանջներ, արտարժույթի փոխանակման ֆինանսավորման ավելի բարձր իրացվելիության ռիսկը մեղմելու նպատակով: Միևնույն ժամանակ, Հայաստանի Կենտրոնական բանկը (ԿԲ) հետապնդել է հավակնոտ մի օրակարգ, որն ուղղված է ֆինանսական վերահսկողության ուժեղացմանը, որն իր մեջ ներառում է ռիսկերի վրա հիմնված վերահսկողության շրջանակի հաստատում և նախորդ FSAP- ում սահմանված կարգավորող դաշտում բացթողումների շտկում:

ԱՄՀ գործադիր տնօրենները ողջունեցին իշխանությունների գրանցած առաջընթացըֆինանսական հատվածի վերահսկողության ուժեղացման և ֆինանսական հատվածի կայունության բարձրացմանն ուղղված քայլերի համար: Նրանք բարձր գնահատեցին ԿԲի 2012 թ. FSAP- ի վերանայման արդյունքում իրականացրած բարեփոխումները, մասնավորապեսդոլարիզացիայի պատճառով ռիսկերը մեղմելու և ռիսկերի վրա հիմնված վերահսկողության շրջանակի բարելավմանն ուղղված անհրաժեշտ պրակտիկ միջոցներ ձեռնարկելու համար: Նրանք խրախուսեցին իշխանություններին առաջնային նշանակություն տալ բարեփոխումներին ևբացահայտել հիմնական խոչընդոտները:

Չնայած իրականացված միջոցառումների՝ ԱՄՀի ղեկավարներն ընդգծել են, որ խոցելիությունը մնում է դոլարիզացիայի բարձր մակարդակի և արտարժույթով լիկվիդայնության ոչ բավարար մակարդակի պատճառը:

Հոդվածի բնօրինակն՝ այստեղ:

 

Write a comment